Rak prostaty może nie dawać objawów

Dodano: 29 maja 2026

Rak prostaty to najczęstszy nowotwór u mężczyzn; jest trudnym przeciwnikiem, bo nawet przez dekadę może nie dawać objawów – powiedział PAP dr hab. n med. Tomasz Szopiński, urolog.

Źródło: www.naukawpolsce.pl

Rak prostaty jest najczęściej występującym nowotworem u mężczyzn w Europie. Zgodnie z danymi Europejskiego Centrum Informacji o Raku i Krajowego Rejestru Nowotworów dotyka on ponad 350 tys. Europejczyków rocznie, w tym około 18 tys. Polaków.

„Nowotwór prostaty charakteryzuje się bardzo szeroką zmiennością. Oznacza to, że może wystąpić zarówno w łagodnej, jak i bardzo groźnej postaci. Oczywiście, z rakiem tzw. małego ryzyka, można żyć długo. Pamiętajmy jednak, że nie ma czegoś takiego jak uniwersalna prawda dla danego nowotworu w medycynie. Są tacy chorzy, którym w momencie rozpoznania zostają dwa lata życia” – powiedział PAP dr hab. Tomasz Szopiński, urolog.

Jak podkreślił, jedynym sposobem, by się chronić, jest systematyczne wykonywanie badań profilaktycznych – również, jeśli czujemy się dobrze. „Tylko wczesne rozpoznanie daje szanse na skuteczne leczenie. Jeśli chodzi o ten typ raka, postać dziedziczna to zaledwie 6-9 proc. przypadków. Nie możemy jasno określić, co dokładnie wpływa na rozwój choroby” – zaznaczył. Dodał, że oznacza to, że nie można całkowicie wyeliminować ryzyka nawet przy jak najzdrowszym stylu życia.

„Podstawowym narzędziem wczesnej diagnostyki raka prostaty jest oznaczenie stężenia poziomu PSA (prostate specific antigen - PAP) w surowicy krwi. To białko produkowane przez komórki gruczołu krokowego, które w normalnych warunkach przenika do krwi jedynie w znikomej ilości. Jego podwyższony poziom może świadczyć o nowotworze, ale także o stanach zapalnych” – powiedziała PAP dr Justyna Rembak-Szynkiewicz, radiolog.

Jeśli jednak wynik jest niepokojący, a dodatkowo badanie per rectum wykaże nieprawidłowości, kolejnym krokiem jest rezonans magnetyczny. Jak wyjaśniła dr Rembak-Szynkiewicz, podczas badania nie trzeba umieszczać żadnych cewek w odbycie (cewkę kładzie się na brzuchu pacjenta – PAP). „Dzień przed badaniem pacjent powinien stosować dietę lekkostrawną i nie zjeść kolacji. W dniu badania należy wykonać wlewkę przeczyszczającą. Samo badanie trwa od 20 do 30 minut: w trakcie podaje się paramagnetyczny środek kontrastujący” – powiedziała specjalistka.

Wyjaśniła, że w rezonansie magnetycznym nie używa się promieniowania rentgenowskiego. Jeśli wynik rezonansu wymaga dalszej diagnostyki, wykonuje się biopsję gruczołu krokowego. Najczęściej jest to biopsja fuzyjna (wykorzystuje się dwa obrazy – z USG przez odbyt i krocze). Następnym etapem jest biopsja w rezonansie magnetycznym. Najczęściej w badaniach tych stosuje się znieczulenie miejscowe.

„Pacjentów będzie przybywać. Dobra wiadomość jest taka, że w przypadku łagodnych zmian chorzy dożyją starości, oczywiście przy odpowiedniej kontroli. Natomiast będą też osoby, u których rozwiną się przerzuty do sąsiadujących narządów” – powiedziała radiolog.

Jak podsumowała, w ostatnich latach coraz więcej mężczyzn zgłasza się na badania, jednak wielu nadal wstydzi się lekarza. „Badanie poziomu PSA każdy mężczyzna powinien wykonać obowiązkowo po 50. roku życia, jeżeli nie ma obciążeń rodzinnych. Jeżeli w rodzinie pacjenta występował nowotwór gruczołu krokowego, to taka diagnostyka już powinna być wprowadzona po 40. urodzinach. Ryzyko zachorowania rośnie wraz z wiekiem” – zaapelowała dr Rembak-Szynkiewicz.

Rozwojowi raka prostaty sprzyja otyłość, siedzący tryb życia, wstrzemięźliwość płciowa, choroby weneryczne, stany zapalne dróg moczowych. Objawy częściej rozpoznaje się u mężczyzn spożywających dużą ilość mięsa, tłuszczu i małą ilość warzyw. Na wystąpienie dolegliwości mają wpływ używki powodujące obrzęk gruczołu krokowego, w tym alkohol (zwłaszcza wysokoprocentowy), czy nadmierna ilość ostrych przypraw. (PAP)

kub/ kcz/ akar/ joz/ amac/